fa مقایسه اثر گروه درمانی شناختی- رفتاری و مداخلات حمایتی گروهی بر نشانه های اختلال استرس پس از سانحه با گروه شاهد در نوجوانان بازمانده از زلزله بم <p align="right" dir="rtl"><font face="tahoma,arial,helvetica,sans-serif">بازگوئی روانشناختی و روشهای شناختی رفتاری و فعالیتهای حمایتی در پیشگیری و درمان نشانه های اختلال استرس پس از سانحه به کار رفته‌اند. در این مطالعه این روشها را به صورت مجزا و در ترکیب باهم در درمان اختلال PTSD ناشی از زلزله بم در نوجوانان بررسی و با گروه کنترل مقایسه می‌نمائیم.<br><b>روش بررسی: </b>در یک کارآزمائی عرصه ای چند گروهی کنترل شده، نوجوانانی که نشانه های اختلال استرس پس از سانحه زلزله بم را داشته و نیازمند درمان داروئی نبودند تحت مداخلات گروهی شامل بازگوئی روانشناختی و درمان های شناختی- رفتاری و مداخلات حمایتی ورزشی- هنری قرار گرفته و با گروه شاهد مقایسه شدند.<br><b>یافته‌ها:</b> تعداد 200 نفر وارد مطالعه شدند و در سه گروه مداخله و یک گروه شاهد قرار گرفتند. 31 نفر به دلیل مهاجرت و یا تمایل شخصی از مطالعه خارج شدند. فقط بین گروه تحت مداخلات رفتاری - شناختی و گروه شاهد در کاهش میانگین کل نشانه های PTSD و کاهش میانگین نشانه های اجتناب تفاوت از نظر آماری معنی دار بود. تفاوت سایر گروهها با گروه شاهد و با یکدیگر معنی دار نبود.<br><b>نتیجه‌گیری:</b> مداخلات رفتاری - شناختی گروهی می‌توانند بر برخی نشانه‌های PTSD موثر باشند.</font></p> <b>Background: </b>Psychological debriefing has been widely advocated for routine use following major traumatic events. Cognitive Behavioral Interventions, art supportive therapies, and sport and recreational support activities are other interventions for reducing posttraumatic stress disorder. We assessed the effects of theses methods individually and in combination on reduction posttraumatic stress disorder symptoms in adolescents who had experienced Bam earthquake. <br><b>Methods:</b> In a field trial, we evaluated the efficacy of psychological debriefing, group cognitive-behavioral therapy, art and sport supportive interventions in 200 adolescents with PTSD symptoms who survived of Bam earthquake and compare it with a control group. Patients were randomly assigned to one of intervention programs including: group cognitive-behavioral therapy group CBT plus art and sport interventions art and sport interventions without group CBT and control group. <br><b>Results: </b>Thirty one individuals were excluded because of migration. A statistically significant reduction in overall PTSD symptoms as well as in avoidance symptoms was observed after group cognitive-behavioral therapy. There was no significant difference in reduction of overall PTSD and avoidance symptoms between the other groups. <br><b>Conclusion: </b>Psychological interventions in form of group cognitive behavioral therapy can reduce the symptoms of PTSD symptoms but we couldn't find the art and sport supportive therapy alone or in combination with group CBT to be useful in this regard. اختلال استرس پس از سانحه درمان رفتاری، شناختی،بازگوئی روانشناختی،‌ مداخلات ورزشی، هنری PTSD, psychological debriefing, group cognitive behavioral therapy, earthquake, art therapy, sport supportive therapy 57 67 http://tumj.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-912&slc_lang=fa&sid=1 Mahmoudi-Gharaei J جواد محمودی قرائی Yes Mohammadi MR محمد رضا محمدی No Bina M  مهدی بینا No Yasami MT محمد تقی یاسمی No Fakour Y یوسف فکور No